Kerugian penipuan dalam talian yang dilaporkan di Malaysia telah mencecah RM5.37 bilion sejak awal 2024. Satu tinjauan serantau baharu menambah butiran yang lebih meresahkan pada jumlah itu: dalam kalangan mereka yang kehilangan wang kepada penipu, 82% tidak mendapat kembali walau satu sen pun.
Tinjauan yang diterbitkan bulan ini, GSMA ASEAN Consumer Scam Report 2026, meletakkan angka pada perkara itu. Merentas enam pasaran, iaitu Indonesia, Malaysia, Filipina, Singapura, Thailand dan Vietnam, ia mendapati kira-kira 8% orang pernah ditipu dalam tempoh setahun. Daripada mangsa itu, 68% kehilangan wang, dan daripada kumpulan itu, 82% tidak mendapat kembali apa-apa. Hanya satu daripada sepuluh mendapat semuanya kembali. Hampir separuh daripada semua kes yang dilaporkan, iaitu 45%, tidak pernah diselesaikan. Aplikasi pemesejan ialah saluran paling biasa yang membawa penipuan kepada seseorang, pada 41% pertemuan. Angka ini datang dengan syaratnya: ia daripada tinjauan panel dalam talian, dan purata enam negara itu diberi pemberat sama rata, jadi peratusan serantau bukan secara automatik kadar Malaysia sendiri.
Kandungan
Apa yang ditunjukkan oleh angka Malaysia sendiri
Malaysia ialah salah satu daripada enam pasaran dalam tinjauan itu. Angka nasionalnya tidak boleh dibandingkan secara langsung, ia jumlah pentadbiran dan bukan hasil tinjauan, tetapi ia menunjukkan skala masalah di dalam negara. Dalam jawapan bertulis kepada Parlimen yang dilaporkan pada Julai 2026, Menteri Dalam Negeri Saifuddin Nasution Ismail meletakkan jumlah kerugian pada RM5.37 bilion antara 2024 dan Mei 2026. Skim pelaburan palsu menyumbang RM2.68 bilion, penipuan telekomunikasi RM1.54 bilion dan jenayah e-kewangan RM660.64 juta. Tiga kategori itu sahaja melebihi 90% daripada jumlah keseluruhan.
Apa yang berlaku kepada wang selepas itu ialah persoalan berasingan. Pusat Respons Penipuan Kebangsaan (NSRC), yang diuruskan sejak 2025 oleh Jabatan Siasatan Jenayah Komersial polis, ialah badan yang cuba mendapatkannya semula. Menteri Dalam Negeri Saifuddin Nasution Ismail berkata pada September 2026 bahawa ia telah memulangkan RM5.16 juta kepada mangsa antara Januari dan Julai, kira-kira 65% daripada RM7.94 juta yang berjaya dirampasnya dalam tempoh itu. Merampas wang ialah halangan pertama, dan ia bergantung pada menangkap pindahan dengan cepat, sebab itulah NSRC menggesa mangsa menelefon sebaik sahaja sesuatu kelihatan tidak kena.
Mengapa wang itu hilang
Dalam tinjauan yang sama, 96% orang berkata mereka bimbang ditipu atau digodam, dan hampir sembilan daripada sepuluh mengenali sekurang-kurangnya satu bentuk AI, daripada suara klon kepada chatbot pelaburan yang meyakinkan, digunakan dalam penipuan. Keselamatan perbankan di Malaysia telah bergerak ke arah yang sama, iaitu lebih awal dalam rangkaian. Keperluan Bank Negara untuk pengesahan yang lebih kukuh bagi tindakan sensitif seperti pindahan dan perubahan akaun, dan langkah eKYC yang lebih ketat di bank, ialah percubaan untuk menyekat pindahan penipuan sebelum ia meninggalkan akaun, bukannya memburunya kemudian.
Skim pelaburan palsu ialah kategori kerugian terbesar di sini pada RM2.68 bilion, dan penipuan telekomunikasi menyusul pada RM1.54 bilion. Aplikasi pemesejan yang menyalurkan kebanyakan penipuan itu juga sedang berubah, dengan WhatsApp kini menambah sehingga lima ejen AI yang membawa persoalan penyulitannya sendiri.
Apa yang perlu dilakukan jika ia berlaku
Bagi mangsa, nombor yang penting bukan jumlah kerugian, tetapi masa. Telefon talian bantuan NSRC di 997 sebaik sahaja sesuatu pindahan kelihatan tidak kena, semasa dana itu mungkin masih berada dalam akaun penerima. Angka serantau itu jelas tentang alternatifnya: bagi kebanyakan orang yang kehilangan wang kepada penipu, tiada satu sen pun kembali.
Imej ihsan Kev Costello dan Michal Biernat di Unsplash.
